Effectiviteit van hormonale anticonceptiemethoden bij (vermoeden op) endometriose en adenomyose

ICPC

X02

Naam van de richtlijn

NHG-Standaard Dysmenorroe

Publicatiedatum van de richtlijn

April 2026

Onderwerp

Wat is de effectiviteit en veiligheid van hormonale anticonceptiemethoden bij endometriose en adenomyose?

Achtergrond

Er is beperkt onderzoek beschikbaar, en bovendien van lage kwaliteit, over de effectiviteit van hormonale anticonceptie bij endometriose en adenomyose. Ondanks deze beperkte evidentie wordt hormonale anticonceptie frequent toegepast, met als doel de menstruatie te onderdrukken. Op deze manier kan mogelijk progressie van endometriose of adenomyose worden geremd of stabilisatie van de aandoening worden bereikt. Dit onderscheidt hormonale anticonceptie van pijnmedicatie, die uitsluitend gericht is op verlichting van klachten, maar geen invloed heeft op de endometriose/adenomyose. Endometriose en adenomyose kunnen een negatieve invloed hebben op de vruchtbaarheid. De kans op subfertiliteit is echter niet goed te voorspellen op basis van de lokalisatie of uitgebreidheid van de laesies; deze factoren hebben slechts beperkte prognostische waarde. Bovendien is het effect van een behandeling met hormonale anticonceptie voorafgaande aan een zwangerschap onvoldoende onderzocht en momenteel onbekend.

Trefwoorden

endometriose adenomyose zwangerschapskans hormonale anticonceptie behandeling

Uitgangsvraag PICO

P

vrouwen met endometriose/adenomyose

I

hormonale anticonceptiemethode

C

pijnmedicatie of placebo

O

zwangerschapskans, pijn (VAS-score)/dysmenorroe/dyspareunie, kwaliteit van leven, verzuim, bijwerkingen

Gewenst onderzoeksonderwerp

RCT

Verwacht effect van de onderzoeksuitkomst voor de richtlijn

Onderbouwing van de aanbeveling of hormonale anticonceptiemethode eerste keus is bij endometriose/adenomyose.